Pozwy zbiorowe mają być osiągalne dla przedsiębiorców i poszkodowanych w wypadkach.

Rząd, po sześciu latach funkcjonowania postępowania grupowego ma zamiar przyśpieszyć tę procedurę a także bardziej ją upowszechnić.

To jeden z istotnych punktów przedstawionego projektu zmian dziesięciu ustaw w celu ułatwienia dochodzenia wierzytelności (pakiet Morawieckiego), który ma wejść w życie w połowie 2017 r.

Pozwy zbiorowe zostały wprowadzone dla ułatwienia dochodzenia roszczeń zwłaszcza poszkodowanym w wypadkach, jak również miały odciążyć sądy. Przez sześć lat nie udało się tego osiągnąć.

Opierając się na danych Ministerstwa Sprawiedliwości w latach 2010–2015 zostało złożonych tylko 188 pozwów grupowych, w tym siedem w sprawach gospodarczych. W tym czasie przez sądy zostało rozpatrzonych 117 spraw, a tylko w ok. 38 proc. zapadły wyroki.

Przykładem są poszkodowani i bliscy ofiar zawalenia się pod wpływem zalegającego na dachu śniegu ogromnej hali Międzynarodowych Targów Katowickich w styczniu 2006 r. Dało to powód do uchwalenia ustawy o postępowaniu grupowym. Dopiero niedawno Sąd Najwyższy, zakwalifikował tę sprawę do zbiorowej procedury. Odmienne zdanie miały sądy niższych instancji. Powodem tego było, że podczas prac parlamentarnych wyłączono z niej sprawy o ochronę dóbr osobistych, obawiając się pozwów z elementem politycznym, np. prasowych. Przeoczono, że życie i zdrowie to też dobra osobiste. To ma ulec zmianie.

Poszkodowani na ciele lub z rozstrojem zdrowia, a także najbliżsi ofiar śmiertelnych występujący o zadośćuczynienie będą mogli skorzystać z grupowego postępowania. Zadaniem sądu będzie rozstrzygnięcie, że dane zdarzenie było przyczyną ich szkód, ale wysokość szkody ma być dowodzona w odrębnych indywidualnych postępowaniach.

Przedsiębiorcy, stanowią jeszcze większą grupę, co jasno zostało zapisane w ustawie. Po jej wejściu w życie będą mogli procesować się także za nienależyte wykonanie kontraktu, np. o odszkodowanie.

Dr Marek Niedużak, adwokat, współautor projektu, określa, że na zachodzie to wręcz typowe pozwy. – W Hiszpanii np. właściciele stacji benzynowych pozwali dostawców dystrybutorów do paliw za zawyżanie ceny. Sprawy takie, a zwłaszcza te na tle nieuczciwej konkurencji, znakomicie nadają się do zbiorowej procedury.

Status i materialne położenie drobnych przedsiębiorców nieraz niewiele różni się od konsumenta. Grupowo łatwiej im będzie dochodzić roszczeń przeciwko wielkim, często zagranicznym firmom.

Zdaniem Marcina Szymańskiego, adwokata z Kancelarii Drzewiecki, Tomaszek i Wspólnicy, rozszerzenie stosowania postępowania grupowego jest dobrym pomysłem, jednak nie przyśpieszy to spraw. – Do tego należy dążyć, skracając czas oczekiwania na pierwsze posiedzenie sądu, odstępy między rozprawami i rozpoznanie zażaleń. Najważniejsze jest jednak przygotowanie organizacyjne sądów, gdyż administrowanie sprawą kilku tysięcy osób nie jest proste.

źródło:rp.pl